http://leksykon.oprawoznawczy.ukw.edu.pl/index.php?action=history&feed=atom&title=Papiery_transparentne 2026-04-28T17:45:13Z Historia wersji tej strony wiki MediaWiki 1.26.2 http://leksykon.oprawoznawczy.ukw.edu.pl/index.php?title=Papiery_transparentne&diff=18619&oldid=prev 2022-06-07T19:36:21Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr style='vertical-align: top;' lang='pl'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">← poprzednia wersja</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black; text-align: center;">Wersja z 19:36, 7 cze 2022</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l4" >Linia 4:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 4:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ang. transparent paper, fr. papier transparent, transparentes Papier, wł. carta trasparente</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ang. transparent paper, fr. papier transparent, transparentes Papier, wł. carta trasparente</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Papiery odznaczające się przezroczystością, tj. właściwością optyczną charakteryzującą zdolność przepuszczania światła bez rozproszenia. Do tej grupy zalicza się: bibułki,&#160; kalki szkicowe, tzw. papiery pergaminowe. Właściwości papierów transparentnych łączą się ściśle z sposobami ich produkcji i cechami, jakie zamierza się im nadać w związku z ich przeznaczeniem.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Papiery odznaczające się przezroczystością, tj. właściwością optyczną charakteryzującą zdolność przepuszczania światła bez rozproszenia. Do tej grupy zalicza się: bibułki,&#160; kalki szkicowe, tzw. papiery pergaminowe. Właściwości papierów transparentnych łączą się ściśle z sposobami ich produkcji i cechami, jakie zamierza się im nadać w związku z ich przeznaczeniem<ins class="diffchange diffchange-inline">. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">===Historia===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">Na przestrzeni historii odnotowano trzy metody produkcji papierów transparentnych. Są to metody chemiczna i mechaniczna oraz impregnacja. Najstarszą, bo znaną już od czasów średniowiecza, była impregnacja. Pierwsze informacje o niej można znaleźć u Cenino Cenniniego, który zaleca stosować do impregnacji olej lniany. Oprócz niego w powszechnym użyciu aż do XIX w. były olej z orzecha włoskiego, laskowego i makowy. Papier olejowany o nazwie &quot;vitratus&quot; stosowany był w XVI w. w Polsce do wypełnienia otworów okiennych.Od XVI&#160; - XIX w. stosowano także kalafonie, terpentynę strasburską oraz sandarak, od XVIII w. stosowano mastyks, zaś od XIX - szelak, żywice kopalne, terpentynę wenecką, balsam kanadyjski, oleje mineralne, wosk. Ponieważ papier transparentny stosowany był powszechnie wśród artystów, nieustannie poszukiwano metod produkcji, w wyniku których papier ten nie byłby łamliwy i by nie ciemniał. W 1846 r. dwóch chemików francuskich Poumarede i Figuieer zaprezentowało papier nazwany &quot;papiryną&quot;. Produkt zachwalano tym, że miał ponoć właściwości fizyczne takie, jak zwierzęca membrana. Papirynę uzyskiwano metodą chemiczną polegającą na zanurzeniu na kilka sekund niezaklejonego i bez wypełniaczy papieru w kwasie siarkowym. Kwas hydrolizuje i rozpuszcza część celulozy przekształcając ją w amyloid o właściwościach żelowych i nieprzepuszczalnych. Kwas wypłukiwano i następnie papier alkalizowano w wodzie amoniakalnej. Papier taki jest odporny na tłuszcz i w dużym stopniu nieprzepuszczalny dla wody i gazu. Traci strukturę włóknistą, czego konsekwencja jest gładka, lekko przezroczysta matowa powierzchnia. Trudniej się drze lecz łatwiej pęka. Przemysłowa produkcja tego papieru rozpoczęła się w Europie w 1860 r., przy czym prym wiodły Niemcy. Po 1870 r. produkcja papierów transparentnych rozdzieliła się na dwie gałęzie: produkcję tzw. papierów pergaminowych do celów domowych i przemysłowych i tzw. kalek przeznaczonych do rysunków. Po 1875 r. do produkcji tych papierów zaczęto stosować także masy celulozowe drzewne. Ok. 1878 r. R. Emmel opracował mechaniczną metodę produkcji papierów transparentnych. Polegała ona na znacznym rozdrobnieniu włókien i nadanie smarności masie poprzez mielenie jej w holendrach w dużej ilości wody z dodatkiem siarczanu glinowego zapobiegającego pienieniu się masy. Usmarnienie masy, czyli rozdrobnienie włókien na fibryle i wytworzenie poprzez żelatynizację celulozy śluzu,&#160; nadaje papierowi odporność na przenikanie wody. Papier taki nie wymaga zaklejenia, suszy się go powoli i w napięciu, a następnie&#160; gładzi się go. Papier taki jest prześwitujący i odporny na tłuszcze i przenikanie wody. Wyróżnia się trzy typy papierów transparentnych</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===Bibułki===</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===Bibułki===</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14" >Linia 14:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 17:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===Kalki===</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===Kalki===</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ang. tracing papers</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Specyficzny rodzaj papieru o gramaturze 40 - 100 g/m² i znacznej przezroczystości, przeznaczone do wykonywania rysunków technicznych (ołówkiem, tuszem), które mogą być później odbijane na papierze światłoczułym. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Specyficzny rodzaj papieru o gramaturze 40 - 100 g/m² i znacznej przezroczystości, przeznaczone do wykonywania rysunków technicznych (ołówkiem, tuszem), które mogą być później odbijane na papierze światłoczułym. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kalki szkicowe wytwarza się przez bardzo intensywne mielenie specjalnej (pergaminowej) bielonej masy celulozowej siarczynowej, zapewniające wymaganą przezroczystość<del class="diffchange diffchange-inline">. Produkuje się także kalki szkicowe</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">które swą wysoką przezroczystość zawdzięczają impregnacji </del>mieszaniną gum, żywic i olejów, destylatów naftowych i terpentyny.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kalki szkicowe wytwarza się przez bardzo intensywne mielenie specjalnej (pergaminowej) bielonej masy celulozowej siarczynowej, zapewniające wymaganą przezroczystość, <ins class="diffchange diffchange-inline">kalandrowanie i modyfikację&#160; poprzez impregnację </ins>mieszaniną gum, żywic i olejów, destylatów naftowych i terpentyny.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kalki szkicowe odznaczają się dobrą wytrzymałością, zwłaszcza na zginanie i przedarcie, a także równą, gładką, ale nie połyskliwą powierzchnią umożliwiającą usuwanie zaschniętego tuszu. Kalki szkicowe łatwo absorbują wilgoć z otoczenia.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Kalki szkicowe odznaczają się dobrą wytrzymałością, zwłaszcza na zginanie i przedarcie, a także równą, gładką, ale nie połyskliwą powierzchnią umożliwiającą usuwanie zaschniętego tuszu. Kalki szkicowe łatwo absorbują wilgoć z otoczenia.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===Papiery pergaminowe===</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===Papiery pergaminowe===</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">pergamin roślinny</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ang. parchment papiers, vegetable parchment papers, greaseproof papers,</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Wytwarzanie tych papierów polega na specyficznej obróbce mechanicznej włókien, w wyniku której uzyskuje się zaawansowaną fibrylację wewnętrzną i zewnętrzną oraz dużą ilość śluzu i frakcji drobnej powodujących &quot;uszczelnienie&quot; struktury papieru. Ten specyficzny sposób mielenia połączony jest z nadaniem masie dużej smarności, co z kolei łączy się z wyeliminowaniem w procesie produkcji środków zaklejających. Mechaniczny sposób obróbki włókien powoduje znaczne ich uszkodzenie, co skutkuje słabą wytrzymałością mechaniczną tych papierów, ale jednocześnie sporą wodoodporność. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Wytwarzanie tych papierów polega na specyficznej obróbce mechanicznej włókien, w wyniku której uzyskuje się zaawansowaną fibrylację wewnętrzną i zewnętrzną oraz dużą ilość śluzu i frakcji drobnej powodujących &quot;uszczelnienie&quot; struktury papieru. Ten specyficzny sposób mielenia połączony jest z nadaniem masie dużej smarności, co z kolei łączy się z wyeliminowaniem w procesie produkcji środków zaklejających. Mechaniczny sposób obróbki włókien powoduje znaczne ich uszkodzenie, co skutkuje słabą wytrzymałością mechaniczną tych papierów, ale jednocześnie sporą wodoodporność. &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27" >Linia 27:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 36:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Papiery pergaminowe można także uzyskać na drodze chemicznej. Metoda polega na krótkotrwałym działaniu na papier kwasu siarkowego o określonym stężeniu, dokładnym jego wypłukaniu, a następnie zneutralizowaniu. Papiery te są stosowane głównie do pakowania produktów spożywczych.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Papiery pergaminowe można także uzyskać na drodze chemicznej. Metoda polega na krótkotrwałym działaniu na papier kwasu siarkowego o określonym stężeniu, dokładnym jego wypłukaniu, a następnie zneutralizowaniu. Papiery te są stosowane głównie do pakowania produktów spożywczych.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">Najstarszy sposób uzyskiwania przezroczystych papierów polegał na impregnowaniu ich olejami roślinnymi, najczęściej olejem lnianym. Papier olejowany o nazwie &quot;vitratus&quot; stosowany był w XVI w. w Polsce do wypełnienia otworów okiennych.</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">===Inne papiery transparentne===</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* papiery woskowe - produkowane poprzez przepuszczenie papieru przez kąpiel w upłynnionym wosku (zastosowanie np. w introligatorstwie i konserwacji-restauracji papieru)</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* papiery woskowane - produkowane poprzez przepuszczenie papieru przez kąpiel w nafcie (zastosowanie w opakowaniach spożywczych)</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* papiery olejne - produkowane poprzez moczenie w gotującym się oleju lnianym</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Zobacz też==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Zobacz też==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l37" >Linia 37:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Linia 49:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Przypisy==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Przypisy==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline"># Karolewska Justyna, Projekty na kalkach autorstwa S. Witkiewicza i J.K. Witkiewicza, praca magisterska część artystyczno-konserwatorska, promotor: M. Wojtczak, Toruń UMK 2011, wydruk komputerowy, s. 26 - 30.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># Sobucki W., Jeżewska E., Wiedza o papierze dla konserwatorów zbiorów, Warszawa 2015, s. 171.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># Sobucki W., Jeżewska E., Wiedza o papierze dla konserwatorów zbiorów, Warszawa 2015, s. 171.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># Współczesne polskie introligatorstwo i papiernictwo. Mały słownik encyklopedyczny, Ossolineum 1986, s. 214, 276.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># Współczesne polskie introligatorstwo i papiernictwo. Mały słownik encyklopedyczny, Ossolineum 1986, s. 214, 276.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>----</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Autor: '''M.P.B.'''</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Autor: '''M.P.B.'''</div></td></tr> </table>

Meg http://leksykon.oprawoznawczy.ukw.edu.pl/index.php?title=Papiery_transparentne&diff=18607&oldid=prev 2022-05-25T17:43:33Z

<p>Utworzono nową stronę &quot;==Papiery transparentne== Papiery przezroczyste ang. transparent paper, fr. papier transparent, transparentes Papier, wł. carta trasparente Papiery odznaczające się...&quot;</p> <p><b>Nowa strona</b></p><div>==Papiery transparentne==<br /> Papiery przezroczyste<br /> <br /> ang. transparent paper, fr. papier transparent, transparentes Papier, wł. carta trasparente<br /> <br /> Papiery odznaczające się przezroczystością, tj. właściwością optyczną charakteryzującą zdolność przepuszczania światła bez rozproszenia. Do tej grupy zalicza się: bibułki, kalki szkicowe, tzw. papiery pergaminowe. Właściwości papierów transparentnych łączą się ściśle z sposobami ich produkcji i cechami, jakie zamierza się im nadać w związku z ich przeznaczeniem.<br /> <br /> ===Bibułki===<br /> Wyrób papierniczy o gramaturze do 28 g/m², cienki, o dużym stopniu przejrzystości, długowłóknisty. <br /> <br /> Pierwotnie wytwarzany ręcznie, współcześnie jest wytwarzany także maszynowo. Do wyrobu bibułek wykorzystywane są włókna roślinne i syntetyczne. Dodane do zawiesiny śluzowate wyciągi roślinne pozwalają na wytwarzanie bardzo cienkich arkuszy. Bibułki charakteryzują się jednorodnością, niską gramaturą (przeciętnie kilkanaście g/m², choć produkowane są nawet bibułki o gramaturze ok. 4 g/m²) i dużą przejrzystością, mają barwę białą lub naturalnie kremową. <br /> <br /> Bibułki zwane konserwatorskimi są wykorzystywane w introligatorstwie i konserwacji-restauracji do naprawy przedarć papieru, wzmacniania osłabionych kart poprzez dublaż oraz wzmacniania grzbietów kart (falców) i składek. <br /> <br /> ===Kalki===<br /> <br /> Specyficzny rodzaj papieru o gramaturze 40 - 100 g/m² i znacznej przezroczystości, przeznaczone do wykonywania rysunków technicznych (ołówkiem, tuszem), które mogą być później odbijane na papierze światłoczułym. <br /> <br /> Kalki szkicowe wytwarza się przez bardzo intensywne mielenie specjalnej (pergaminowej) bielonej masy celulozowej siarczynowej, zapewniające wymaganą przezroczystość. Produkuje się także kalki szkicowe, które swą wysoką przezroczystość zawdzięczają impregnacji mieszaniną gum, żywic i olejów, destylatów naftowych i terpentyny.<br /> <br /> Kalki szkicowe odznaczają się dobrą wytrzymałością, zwłaszcza na zginanie i przedarcie, a także równą, gładką, ale nie połyskliwą powierzchnią umożliwiającą usuwanie zaschniętego tuszu. Kalki szkicowe łatwo absorbują wilgoć z otoczenia.<br /> <br /> ===Papiery pergaminowe===<br /> <br /> Wytwarzanie tych papierów polega na specyficznej obróbce mechanicznej włókien, w wyniku której uzyskuje się zaawansowaną fibrylację wewnętrzną i zewnętrzną oraz dużą ilość śluzu i frakcji drobnej powodujących &quot;uszczelnienie&quot; struktury papieru. Ten specyficzny sposób mielenia połączony jest z nadaniem masie dużej smarności, co z kolei łączy się z wyeliminowaniem w procesie produkcji środków zaklejających. Mechaniczny sposób obróbki włókien powoduje znaczne ich uszkodzenie, co skutkuje słabą wytrzymałością mechaniczną tych papierów, ale jednocześnie sporą wodoodporność. <br /> <br /> Papiery pergaminowe można także uzyskać na drodze chemicznej. Metoda polega na krótkotrwałym działaniu na papier kwasu siarkowego o określonym stężeniu, dokładnym jego wypłukaniu, a następnie zneutralizowaniu. Papiery te są stosowane głównie do pakowania produktów spożywczych.<br /> <br /> Najstarszy sposób uzyskiwania przezroczystych papierów polegał na impregnowaniu ich olejami roślinnymi, najczęściej olejem lnianym. Papier olejowany o nazwie &quot;vitratus&quot; stosowany był w XVI w. w Polsce do wypełnienia otworów okiennych.<br /> <br /> <br /> ==Zobacz też==<br /> <br /> [[Bibułka]] &lt;br&gt;<br /> [[Bibułka japońska]] &lt;br&gt; <br /> <br /> <br /> ==Przypisy==<br /> <br /> # Sobucki W., Jeżewska E., Wiedza o papierze dla konserwatorów zbiorów, Warszawa 2015, s. 171.<br /> # Współczesne polskie introligatorstwo i papiernictwo. Mały słownik encyklopedyczny, Ossolineum 1986, s. 214, 276.<br /> ----<br /> Autor: '''M.P.B.'''</div>

Meg