Historyzujące oprawy - Historia wersji

Ela: /* Historyzujące oprawy */

2022-04-30T09:34:36Z

‎Historyzujące oprawy

Ela: /* Zobacz też */

2022-04-30T09:34:10Z

‎Zobacz też

Urszula: /* Historyzujące oprawy */ uzupełn. term. ang.

2021-12-31T16:21:01Z

‎Historyzujące oprawy: uzupełn. term. ang.

Ela: /* Zobacz też */

2021-11-28T18:47:04Z

‎Zobacz też

Vagnerus: /* Grafika */

2021-07-29T07:56:04Z

‎Grafika

Vagnerus: /* Grafika */

2021-07-29T07:47:13Z

‎Grafika

Vagnerus: /* Grafika */

2021-07-29T07:46:55Z

‎Grafika

Vagnerus: /* Grafika */

2021-07-29T07:46:12Z

‎Grafika

Vagnerus: /* Zobacz też */

2021-07-29T07:45:29Z

‎Zobacz też

Vagnerus: /* Zobacz też */

2021-07-29T07:43:44Z

‎Zobacz też

@@ Linia 3: / Linia 3: @@
 (ang. ''retrospective bindings'', 'historical' styles bindings, franc. ''reliures du style historiciste'' / ''rétrospectif reliures'', niem. ''Historisierende Einbände'')
-Oprawy o dekoracji naśladującej w całości lub częściowo dawne style artystyczne w oparciu o naukową wiedzę na temat tych stylów. Zjawisko tworzenia h. o. datuje się od pierwszego dwudziestolecia XIX w., gdy na fali romantyzmu (romantyczne oprawy) zaczęto w Anglii i Francji, a następnie w innych krajach europejskich, tworzyć à la cathedrale oprawy, inspirowane dekoracją architektoniczną gotyckich katedr. Z postawami romantycznymi wiązało się spopularyzowanie w 2 ćw. XIX w. opraw swobodnie nawiązujących do zdobnictwa baroku i rokoka, głównie poprzez kompozycje wykorzystujące ornamenty z liśćmi akantu, często w stylizacji na ''rocaille''. Ogromną rolę w popularyzacji h. o. miał paryski mistrz Joseph Thouvenin, realizujący w latach 30. XIX w. zlecenia dla bibliofila Charlesa Nodiera na pastisze francuskich opraw z XVI i XVII w. (w tym na oprawę dzieła pt. ''Fanfares et Courvées abbadesques''…, od którego przyjął się naukowy termin ''à la fanfare'' oprawy). Podobnych wyzwań podejmowali się inni wybitni introligatorzy francuscy, jak Antoine Bauzonnet i Georges Trautz (pastisze m.in. grolierowskich opraw, dzieł Le Gascona i mozaikowych opraw z XVIII w.), czy Francisque Cusin i Émile Mercier (oprawy inspirowane zdobnictwem m.in. Dubuissona i Derôme’a oraz wyrobami z innych dziedzin plastyki XVIII w.). Realizacje francuskich mistrzów oraz specjalistyczne wzorniki introligatorskie, w których prezentowano dzieła słynnych mistrzów XVI-XVIII w., jak ''Album du relieur-doreur'' z 1839 r., przyczyniały się do rozwoju nurtu historyzującego w introligatorstwie innych krajów. Obok możliwie wiernych kopii oraz swobodniejszych pastiszów dzieł o formie typowej dla nowożytnej Francji, popularność zyskiwały oprawy o dekoracji przywołującej „style narodowe”, np. liczne w Niemczech ledersznytowe oprawy neogotyckie, czy hiszpańskie oprawy neomudéjar (mudéjar oprawy). Systematyczny wzrost wiedzy o technikach wykonawczych i dekoracji dawnych opraw, a jednocześnie rozwój ruchu bibliofilskiego w Europie i USA, miały też niebagatelny wpływ na proceder fałszowania opraw z pracowni dawnych mistrzów oraz ich słynnych klientów. Wraz z dynamicznym wzrostem przemysłowej produkcji książki w 2 poł. XIX w., nurt historyzmu objął też wydawnicze oprawy. Sprzyjało temu dążenie wydawców do uatrakcyjnienia szaty zewnętrznej książek, do czego inspiracji dostarczały efektowne, bogato złocone dzieła introligatorstwa XVI-XVIII w. (tak europejskie, jak islamskie). Walor dekoracyjny takich opraw potęgowano, znamiennym dla ówczesnego eklektyzmu, kompilowaniem elementów z różnych epok. W kręgu niemieckim do rozpowszechnienia się wzorców dawnych arcydzieł introligatorstwa przyczyniły się wydawnictwa albumowe (np. Gustava Fritsche, ''Moderne Bucheinbände. Original-Entwürfe zur Ornamentierung von Buchdecken'', Lipsk 1878) oraz bogato ilustrowane monografie i podręczniki introligatorskie. W ostatnich dekadach XIX w., równolegle z masową produkcją efektownych i nierzadko pretensjonalnych h. o. powstawały dzieła o wysmakowanej, artystycznej formie. Do najsłynniejszych wśród nich należą paryskie prace Mariusa (właściwie: Jeana) Michela, w których przywoływano m.in. skomplikowane, manierystyczne wzorce opraw z kartuszową dekoracją. Z kolei w oprawach Roberta Joly w Paryżu łączono wierność wobec oryginalnych kompozycji mozaikowych à repetition Antoine-Michel Padeloupa z techniczna perfekcją (kasetonowa dekoracja). Angielska pracownia Doves Bindery nawiązała w 1897 r. do dekoracji jednej z gotyckich opraw Ulricha Schreiera w Wiedniu (2 poł. XV w.), tworząc luksusowe oprawy neogotyckie do The Works Geoffreya Chausera z oficyny Kelmscott Press Williama Morrisa. Zmierzch h. o. nastąpił na pocz. XX w. wskutek rozkwitu modernistycznych nurtów w zdobnictwie introligatorskim (secesyjne oprawy, art déco oprawy, awangardowe oprawy). Niemniej do dziś wielu introligatorów sięga po wzorce dawnych opraw, włącznie z kompozycjami typowymi dla romantyzmu i historyzmu (na gruncie polskim np. Władysław Dąbrowski, Jan Recmanik, firma Kurtiak i Ley).
+Oprawy o dekoracji naśladującej w całości lub częściowo dawne style artystyczne w oparciu o naukową wiedzę na temat tych stylów. Zjawisko tworzenia h. o. datuje się od pierwszego dwudziestolecia XIX w., gdy na fali romantyzmu (romantyczne oprawy) zaczęto w Anglii i Francji, a następnie w innych krajach europejskich, tworzyć à la cathedrale oprawy, inspirowane dekoracją architektoniczną gotyckich katedr. Z postawami romantycznymi wiązało się spopularyzowanie w 2 ćw. XIX w. opraw swobodnie nawiązujących do zdobnictwa baroku i rokoka, głównie poprzez kompozycje wykorzystujące ornamenty z liśćmi akantu, często w stylizacji na ''rocaille''. Ogromną rolę w popularyzacji h. o. miał paryski mistrz Joseph Thouvenin, realizujący w latach 30. XIX w. zlecenia dla bibliofila Charlesa Nodiera na pastisze francuskich opraw z XVI i XVII w. (w tym na oprawę dzieła pt. ''Fanfares et Courvées abbadesques''…, od którego przyjął się naukowy termin ''à la fanfare'' oprawy). Podobnych wyzwań podejmowali się inni wybitni introligatorzy francuscy, jak Antoine Bauzonnet i Georges Trautz (pastisze m.in. grolierowskich opraw, dzieł Le Gascona i mozaikowych opraw z XVIII w.), czy Francisque Cusin i Émile Mercier (oprawy inspirowane zdobnictwem m.in. Dubuissona i Derôme’a oraz wyrobami z innych dziedzin plastyki XVIII w.). Realizacje francuskich mistrzów oraz specjalistyczne wzorniki introligatorskie, w których prezentowano dzieła słynnych mistrzów XVI-XVIII w., jak ''Album du relieur-doreur'' z 1839 r., przyczyniały się do rozwoju nurtu historyzującego w introligatorstwie innych krajów. Obok możliwie wiernych kopii oraz swobodniejszych pastiszów dzieł o formie typowej dla nowożytnej Francji, popularność zyskiwały oprawy o dekoracji przywołującej „style narodowe”, np. liczne w Niemczech ledersznytowe oprawy neogotyckie, czy hiszpańskie oprawy neomudejar (mudejar oprawy). Systematyczny wzrost wiedzy o technikach wykonawczych i dekoracji dawnych opraw, a jednocześnie rozwój ruchu bibliofilskiego w Europie i USA, miały też niebagatelny wpływ na proceder fałszowania opraw z pracowni dawnych mistrzów oraz ich słynnych klientów. Wraz z dynamicznym wzrostem przemysłowej produkcji książki w 2 poł. XIX w., nurt historyzmu objął też wydawnicze oprawy. Sprzyjało temu dążenie wydawców do uatrakcyjnienia szaty zewnętrznej książek, do czego inspiracji dostarczały efektowne, bogato złocone dzieła introligatorstwa XVI-XVIII w. (tak europejskie, jak islamskie). Walor dekoracyjny takich opraw potęgowano, znamiennym dla ówczesnego eklektyzmu, kompilowaniem elementów z różnych epok. W kręgu niemieckim do rozpowszechnienia się wzorców dawnych arcydzieł introligatorstwa przyczyniły się wydawnictwa albumowe (np. Gustava Fritsche, ''Moderne Bucheinbände. Original-Entwürfe zur Ornamentierung von Buchdecken'', Lipsk 1878) oraz bogato ilustrowane monografie i podręczniki introligatorskie. W ostatnich dekadach XIX w., równolegle z masową produkcją efektownych i nierzadko pretensjonalnych h. o. powstawały dzieła o wysmakowanej, artystycznej formie. Do najsłynniejszych wśród nich należą paryskie prace Mariusa (właściwie: Jeana) Michela, w których przywoływano m.in. skomplikowane, manierystyczne wzorce opraw z kartuszową dekoracją. Z kolei w oprawach Roberta Joly w Paryżu łączono wierność wobec oryginalnych kompozycji mozaikowych à repetition Antoine-Michel Padeloupa z techniczna perfekcją (kasetonowa dekoracja). Angielska pracownia Doves Bindery nawiązała w 1897 r. do dekoracji jednej z gotyckich opraw Ulricha Schreiera w Wiedniu (2 poł. XV w.), tworząc luksusowe oprawy neogotyckie do The Works Geoffreya Chausera z oficyny Kelmscott Press Williama Morrisa. Zmierzch h. o. nastąpił na pocz. XX w. wskutek rozkwitu modernistycznych nurtów w zdobnictwie introligatorskim (secesyjne oprawy, art déco oprawy, awangardowe oprawy). Niemniej do dziś wielu introligatorów sięga po wzorce dawnych opraw, włącznie z kompozycjami typowymi dla romantyzmu i historyzmu (na gruncie polskim np. Władysław Dąbrowski, Jan Recmanik, firma Kurtiak i Ley).
 ==Zobacz też==

@@ Linia 17: / Linia 17: @@
 [[Nacinane oprawy]] <br>
 [[Mozaikowe oprawy]] <br>
-[[Mudéjar oprawy]] <br>
+[[Mudejar oprawy]] <br>
 [[À répétition dekoracja]] <br>
 [[Rocaille]] <br>

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 ==Historyzujące oprawy==
-(ang. ''retrospective bindings'', franc. ''reliures du style historiciste'' / ''rétrospectif reliures'', niem. ''Historisierende Einbände'')
+(ang. ''retrospective bindings'', 'historical' styles bindings, franc. ''reliures du style historiciste'' / ''rétrospectif reliures'', niem. ''Historisierende Einbände'')
 Oprawy o dekoracji naśladującej w całości lub częściowo dawne style artystyczne w oparciu o naukową wiedzę na temat tych stylów. Zjawisko tworzenia h. o. datuje się od pierwszego dwudziestolecia XIX w., gdy na fali romantyzmu (romantyczne oprawy) zaczęto w Anglii i Francji, a następnie w innych krajach europejskich, tworzyć à la cathedrale oprawy, inspirowane dekoracją architektoniczną gotyckich katedr. Z postawami romantycznymi wiązało się spopularyzowanie w 2 ćw. XIX w. opraw swobodnie nawiązujących do zdobnictwa baroku i rokoka, głównie poprzez kompozycje wykorzystujące ornamenty z liśćmi akantu, często w stylizacji na ''rocaille''. Ogromną rolę w popularyzacji h. o. miał paryski mistrz Joseph Thouvenin, realizujący w latach 30. XIX w. zlecenia dla bibliofila Charlesa Nodiera na pastisze francuskich opraw z XVI i XVII w. (w tym na oprawę dzieła pt. ''Fanfares et Courvées abbadesques''…, od którego przyjął się naukowy termin ''à la fanfare'' oprawy). Podobnych wyzwań podejmowali się inni wybitni introligatorzy francuscy, jak Antoine Bauzonnet i Georges Trautz (pastisze m.in. grolierowskich opraw, dzieł Le Gascona i mozaikowych opraw z XVIII w.), czy Francisque Cusin i Émile Mercier (oprawy inspirowane zdobnictwem m.in. Dubuissona i Derôme’a oraz wyrobami z innych dziedzin plastyki XVIII w.). Realizacje francuskich mistrzów oraz specjalistyczne wzorniki introligatorskie, w których prezentowano dzieła słynnych mistrzów XVI-XVIII w., jak ''Album du relieur-doreur'' z 1839 r., przyczyniały się do rozwoju nurtu historyzującego w introligatorstwie innych krajów. Obok możliwie wiernych kopii oraz swobodniejszych pastiszów dzieł o formie typowej dla nowożytnej Francji, popularność zyskiwały oprawy o dekoracji przywołującej „style narodowe”, np. liczne w Niemczech ledersznytowe oprawy neogotyckie, czy hiszpańskie oprawy neomudéjar (mudéjar oprawy). Systematyczny wzrost wiedzy o technikach wykonawczych i dekoracji dawnych opraw, a jednocześnie rozwój ruchu bibliofilskiego w Europie i USA, miały też niebagatelny wpływ na proceder fałszowania opraw z pracowni dawnych mistrzów oraz ich słynnych klientów. Wraz z dynamicznym wzrostem przemysłowej produkcji książki w 2 poł. XIX w., nurt historyzmu objął też wydawnicze oprawy. Sprzyjało temu dążenie wydawców do uatrakcyjnienia szaty zewnętrznej książek, do czego inspiracji dostarczały efektowne, bogato złocone dzieła introligatorstwa XVI-XVIII w. (tak europejskie, jak islamskie). Walor dekoracyjny takich opraw potęgowano, znamiennym dla ówczesnego eklektyzmu, kompilowaniem elementów z różnych epok. W kręgu niemieckim do rozpowszechnienia się wzorców dawnych arcydzieł introligatorstwa przyczyniły się wydawnictwa albumowe (np. Gustava Fritsche, ''Moderne Bucheinbände. Original-Entwürfe zur Ornamentierung von Buchdecken'', Lipsk 1878) oraz bogato ilustrowane monografie i podręczniki introligatorskie. W ostatnich dekadach XIX w., równolegle z masową produkcją efektownych i nierzadko pretensjonalnych h. o. powstawały dzieła o wysmakowanej, artystycznej formie. Do najsłynniejszych wśród nich należą paryskie prace Mariusa (właściwie: Jeana) Michela, w których przywoływano m.in. skomplikowane, manierystyczne wzorce opraw z kartuszową dekoracją. Z kolei w oprawach Roberta Joly w Paryżu łączono wierność wobec oryginalnych kompozycji mozaikowych à repetition Antoine-Michel Padeloupa z techniczna perfekcją (kasetonowa dekoracja). Angielska pracownia Doves Bindery nawiązała w 1897 r. do dekoracji jednej z gotyckich opraw Ulricha Schreiera w Wiedniu (2 poł. XV w.), tworząc luksusowe oprawy neogotyckie do The Works Geoffreya Chausera z oficyny Kelmscott Press Williama Morrisa. Zmierzch h. o. nastąpił na pocz. XX w. wskutek rozkwitu modernistycznych nurtów w zdobnictwie introligatorskim (secesyjne oprawy, art déco oprawy, awangardowe oprawy). Niemniej do dziś wielu introligatorów sięga po wzorce dawnych opraw, włącznie z kompozycjami typowymi dla romantyzmu i historyzmu (na gruncie polskim np. Władysław Dąbrowski, Jan Recmanik, firma Kurtiak i Ley).
 ==Zobacz też==

@@ Linia 21: / Linia 21: @@
 [[Rocaille]] <br>
 [[Romantyczne oprawy]] <br>
-[[Wydawnicza oprawa]] <br>
+[[Wydawnicze oprawy]] <br>
 [[Wzorniki introligatorskie]] <br>

@@ Linia 26: / Linia 26: @@
 ==Grafika==
 <gallery>
 Plik:Historyzujące opr., wachlarzowe opr., falowy orn., prawd. Francja, 1 poł. XIX w., BN, POLONA2.jpg | Oprawa historyzująca z dekoracją w typie wachlarzowym, prawdopodobnie Francja, 1 poł. XIX w., BN Warszawa, fot. wg: www.polona.pl
 Plik:Historyzujące oprawy nacinane o formach neogotyckich, Niemcy, 2 poł. XIX w., fot. wg Heraldische Meisterwerke.jpg | Historyzujące oprawy nacinane o formach neogotyckich, Niemcy, 2 poł. XIX w., fot. wg: ''Heraldische Meisterwerke''
 Plik:Histor. opr. Doves Bindery 1897, do dziel Chausera z of. W. Morrisa. Sothebys New York, November 1 1995, 2.jpg | Oprawa historyzująca dzieł G. Chausera wydanych w oficynie Williama Morrisa, Doves Bindery, 1897, repr. wg: Sotheby's New York, November 1, 1995

@@ Linia 28: / Linia 28: @@
 Plik:Historyzujące opr., wachlarzowe opr., falowy orn., prawd. Francja, 1 poł. XIX w., BN, POLONA2.jpg | Oprawa historyzująca z dekoracją w typie wachlarzowym, prawdopodobnie Francja, 1 poł. XIX w., BN Warszawa, fot. wg: www.polona.pl
-Plik:Liturgicznych ksiąg opr., historyzujące opr., krzyż, oprawa XIX w. mszału z XVI w., BczartMNK, POLON.jpg | Oprawa historyzująca mszału z elementami neobarokowymi (neorokokowymi) i neogotyckimi, Polska, XIX w., BCzart., MNK, Kraków, fot. wg: www.polona.pl
 Plik:Historyzujące oprawy 8.jpg
 Plik:Historyzujące oprawy 9.jpg

@@ Linia 27: / Linia 27: @@
 <gallery>
 Plik:Historyzujące opr., wachlarzowe opr., falowy orn., prawd. Francja, 1 poł. XIX w., BN, POLONA2.jpg | Oprawa historyzująca z dekoracją w typie wachlarzowym, prawdopodobnie Francja, 1 poł. XIX w., BN Warszawa, fot. wg: www.polona.pl
-Plik:Historyzujące oprawy 3.jpg
-Plik:Historyzujące oprawy 5.jpg
-Plik:Historyzujące oprawy 6.jpg
-Plik:Historyzujące oprawy 7.jpg
 Plik:Liturgicznych ksiąg opr., historyzujące opr., krzyż, oprawa XIX w. mszału z XVI w., BczartMNK, POLON.jpg | Oprawa historyzująca mszału z elementami neobarokowymi (neorokokowymi) i neogotyckimi, Polska, XIX w., BCzart., MNK, Kraków, fot. wg: www.polona.pl
 Plik:Historyzujące oprawy 8.jpg