Gilosz - Historia wersji

Ela: /* Gilosz */

2024-12-27T11:44:48Z

‎Gilosz

Ela: /* Gilosz */

2024-12-27T11:42:39Z

‎Gilosz

Ela o 11:42, 27 gru 2024

2024-12-27T11:42:05Z

Ela: /* Gilosz */

2024-12-27T11:35:10Z

‎Gilosz

Ela: /* Gilosz */

2024-12-27T11:34:17Z

‎Gilosz

Urszula: /* Gilosz */ uzupełn. tłum. ang.

2022-01-06T21:02:38Z

‎Gilosz: uzupełn. tłum. ang.

Vagnerus: /* Przypisy */

2021-10-01T19:46:58Z

‎Przypisy

Vagnerus: Utworzono nową stronę "===Gilosz=== Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). S..."

2021-06-02T13:56:52Z

Utworzono nową stronę "===Gilosz=== Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). S..."

Nowa strona

===Gilosz===
Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.
==Zobacz też==

[[Indeks alfabetyczny ]] <br>
[[Falowy ornament]] <br>
[[Plecionka]] <br>
[[Wstęgowy ornament]] <br>

==Grafika==

<gallery>
Plik:Gilosz, Gilosz na oprawie koptyjskiej, Egipt, VII. VIII w. PMLibrary.jpg | Gilosz na oprawie koptyjskiej, Egipt, VII-VIII w., fot. wg: Pierpont Morgan Library, Nowy Jork
Plik:Gilosz, Gilosz na renesansowej oprawie włoskiej, 2 ćw. XVI w., fot. wg Fürstenberg, De Marinis 1966.jpg | Gilosz na renesansowej oprawie włoskiej, 2 ćw. XVI w., fot. wg: Fürstenberg, De Marinis 1966
Plik:Gilosz, Gilosz w obramieniu zwierciadła oprawy rzymskiej z poł. XVI w., Biblioteca Nazionale Braidense.jpg | Gilosz w obramieniu zwierciadła oprawy rzymskiej z poł. XVI w., fot. wg: Biblioteca Nazionale Braidense, Mediolan
Plik:Gilosz, herma, perełkowanie.jpg | Gilosz w obramieniu zwierciadła oprawy włoskiej (prawdopodobnie rzymskiej), ok. 1600 r., zbiory i fot.: BUAM Poznań
Plik:Gilosz, Gilosz na oprawie francuskiej z ok. 1600, BnF.jpg | Nietypowa forma gilosza na oprawie francuskiej, ok. 1600 r., BnF, Paryż
Plik:Gilosz, na oprawie prawdopodobnie francuskiej, XIX w., Biblioteka Polska w Paryżu, fot. A. Wagner.jpg | Gilosz na oprawie prawdopodobnie francuskiej, XIX w., BPP, Paryż, fot. A. Wagner

</gallery>

==Przypisy==

# Fürstenberg, De Marinis 1966, s. 53, 117, 191;
# Mazal 1990, il. 249;
# von Arnim 1992, nr kat. 23;
# Devauchelle 1995, s. 209.

----
Autor: '''A.W.'''

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 ===Gilosz===
-(ang. guilloche)
+(ang. guilloche; fr. guilloché; niem. Guilloche)
 '''1.''' Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.

@@ Linia 2: / Linia 2: @@
 (ang. guilloche)
-'''1.'''Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.
+'''1.''' Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.
 '''2.''' W sztukach użytkowych termin stosowany na skomplikowany wzór ornamentowy, zbudowany ze splecionych

@@ Linia 30: / Linia 30: @@
 ==Przypisy==
+# Europäische Einbandkunst aus sechs Jahrhunderten. Beispiele aus der Bibliothek Otto Schäfer. Ausstellung vom 11. Oktober 1992 bis 28. März 1993 Bibliothek Otto Schäfer, Katalogbearbeitung Manfred von Arnim, Schweinfurt 1992, nr kat. 23;
-# Fürstenberg, De Marinis 1966, s. 53, 117, 191;
+# Devauchelle Roger, La reliure. Recherches historiques, techniques et biographiques sur la reliure française, Paris 1995, s. 209;
-# Mazal 1990, il. 249;
+# Fürstenberg Hans, de Marinis Tammaro, Die italienischen Renaissance-Einbände der Bibliothek Fürstenberg, Hamburg 1966, s. 53, 117, 191;
-# von Arnim 1992, nr kat. 23;
+# Ganz David, Buch-Gewänder. Prachteinbände im Mittelalter, Berlin 2015, il. 18.
-# Devauchelle 1995, s. 209;
+# Mazal Otto, Königliche Bücherliebe. Die Bibliothek des Matthias Corvinus, Graz 1990, il. 249;
 # Ganz 2015, il. 18.
 ----
-Autor: '''A.W.'''
+Autor: '''A.W., E.P.'''

@@ Linia 2: / Linia 2: @@
 (ang. guilloche)
-. '''Tekst tłustą czcionką'''Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.
+'''1.'''Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.
 ==Zobacz też==

@@ Linia 2: / Linia 2: @@
 (ang. guilloche)
-Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.
+. '''Tekst tłustą czcionką'''Ornament antyczny w formie dwóch przeplatających się koliście wstęg, zazwyczaj otaczających drobne motywy dekoracyjne (perełkowania, rozetki itp.). Stosowany przez introligatorów koptyjskich VII-IX w. Pojawiał się na wczesnośredniowiecznych oprawach z plakietami z kości słoniowej oraz na oprawach gotyckich. Większą popularność zdobył na renesansowych oprawach włoskich z 2 poł. XV-pocz. XVI w. na co wpłynęły zarówno wzorce antyczne jak i orientalizujące plecionki; wprawdzie te drugie występowały zazwyczaj w formie prostego ornamentu pasowego, stanowiącego element większych kompozycji plecionkowych, niekiedy jednak upodabniały się do g. zaokrągleniem przepleceń, a nawet umieszczeniem wewnątrz nich drobnych motywów dekoracyjnych (np. perełkowań); równolegle na francuskich oprawach plakietowych z ok. 1510-1520 r. wykształciła się odmiana plecionki mieszczącej rozetki. Ostatecznie w 1 poł. XVI w., najpierw w Italii, a potem w krajach na północ od Alp, spopularyzowała się antykizująca wersja g. – z zaakcentowanymi wstęgami oraz z perełkowaniami, rozetkami itp. w przepleceniach. W introligatorstwie baroku i rokoka stracił na znaczeniu; odzyskał je w dekoracji zwierciadeł i grzbietów opraw klasycystycznych, wraz z równocześnie stosowanym i niekiedy bardzo podobnym wstęgowym ornamentem oraz falowym ornamentem. W latach 40. XIX w. we Francji modny był wzór tłoków ornamentalnych, zwanych ''guilloché''. W XIX-XX w. spotykany na pastiszach opraw z dawnych epok.
 ==Zobacz też==