Ałun - Historia wersji

Meg: /* Ałun glinowo-potasowy */

2022-05-22T17:19:38Z

‎Ałun glinowo-potasowy

Meg: /* Ałun chromowo-potasowy */

2022-05-22T17:18:52Z

‎Ałun chromowo-potasowy

Meg o 17:18, 22 maj 2022

2022-05-22T17:18:02Z

Meg: Utworzono nową stronę "==Ałun== (ang. alun, fr. alun, niem. alaun, wł. allume) Roztwory różnych rozpuszczalnych soli ===Ałun chromowo-potasowy=== Nazwa zwyczajowa dwunastowodnego siarcza..."

2022-05-19T10:49:21Z

Utworzono nową stronę "==Ałun== (ang. alun, fr. alun, niem. alaun, wł. allume) Roztwory różnych rozpuszczalnych soli ===Ałun chromowo-potasowy=== Nazwa zwyczajowa dwunastowodnego siarcza..."

Nowa strona

==Ałun==
(ang. alun, fr. alun, niem. alaun, wł. allume)
Roztwory różnych rozpuszczalnych soli

===Ałun chromowo-potasowy===
Nazwa zwyczajowa dwunastowodnego siarczanu chromowo-potasowego.

Krystalizuje w fioletowych ośmiościanach, rozpuszczających się w zimnej wodzie w stosunku 1 :2 na błękitno-fioletowy roztwór. Zabarwia klej na żółto, z tego powodu w konserwacji-restauracji i introligatorstwie rzadko znajduje zastosowanie .

Mieszaniny kleju zwierzęcego z chromianami, przede wszystkim dwuchromianami, są wrażliwe na światło, pod którego wpływem stają się nierozpuszczalne w wodzie. Ta ich właściwość znalazła zastosowanie w graficznych technikach reprodukcyjnych, w światłodruku, cynkografii, autotypii. Jest używany w przemyśle garbarskim oraz do hodowania monokryształów. W farbiarstwie używa się go jako bejcy.

===Ałun glinowo-potasowy===

Nazwa zwyczajowa dwunastowodnego siarczanu glinowo-potasowego. W farmacji stosowane są również nazwy: Aluminium Kalium sulfuricum, Alumen FP VIII, Aluminii Kalii sulfas.

Występuje naturalnie jako minerał w strefie wietrzenia skał ilastych, węgli zawierających piryt, markasyt oraz inne siarczki. Powstaje też w procesie wietrzenia skał magmowych zasobnych w skalenie i skaleniowce. Często zawiera domieszki sodu, manganu, żelaza, amonu.

W rzemiośle introligatorskim i konserwacji-restauracji używany jest w formie bezbarwnych kryształów, które po ogrzaniu do temp. 110 st.C zmieniają się w biały proszek, ałun bezwodny. Rozpuszczalny w wodzie, tworzy z nią roztwory kwaśne. Rozpuszczalność ałunu w wodzie znacząco wzrasta wraz z temperaturą: w temperaturze pokojowej w 100 częściach wody rozpuszcza się 10 - 20 części, w temp. 70 st.C - 90 części, we wrzącej wodzie - 350 części. Klej z ałunem nie rozpuszcza się w wodzie. Ałun glinowo-potasowy wykorzystywano do zabezpieczania kleju przed atakiem mikrobiologiczny, gruntowania papierów przed marmurkowaniem, impregnacji drewna przeciw ogniowi, a także w białoskórnictwie i w garbarstwie.

==Przypisy==

# Bohuslav Slansky, Materiały do malarstwa i konserwacji, T. 1, Warszawa: Arkady 1960, s. 137.
# https://pl.wikipedia.org/wiki/A%C5%82un_potasowy, data dostępu 14.02.2022.
----
Autor: '''M.P.B.'''

@@ Linia 17: / Linia 17: @@
 Występuje naturalnie jako minerał w strefie wietrzenia skał ilastych, węgli zawierających piryt, markasyt oraz inne siarczki. Powstaje też w procesie wietrzenia skał magmowych zasobnych w skalenie i skaleniowce. Często zawiera domieszki sodu, manganu, żelaza, amonu.
-W rzemiośle introligatorskim i konserwacji-restauracji używany jest w formie bezbarwnych kryształów, które po ogrzaniu do temp. 110 st.C zmieniają się w biały proszek, ałun bezwodny. Rozpuszczalny w wodzie, tworzy z nią roztwory kwaśne. Rozpuszczalność ałunu w wodzie znacząco wzrasta wraz z temperaturą: w temperaturze pokojowej w 100 częściach wody rozpuszcza się 10 - 20 części, w temp. 70 st.C - 90 części, we wrzącej wodzie - 350 części. Klej z ałunem nie rozpuszcza się w wodzie. Ałun glinowo-potasowy wykorzystywano do zabezpieczania kleju przed atakiem mikrobiologiczny, gruntowania papierów przed marmurkowaniem, impregnacji drewna przeciw ogniowi, a także w białoskórnictwie i w garbarstwie.
+W rzemiośle introligatorskim i konserwacji-restauracji używany jest w formie bezbarwnych kryształów, które po ogrzaniu do temp. 110 st.C zmieniają się w biały proszek, ałun bezwodny. Rozpuszczalny w wodzie, tworzy z nią roztwory kwaśne. Rozpuszczalność ałunu w wodzie znacząco wzrasta wraz z temperaturą: w temperaturze pokojowej w 100 częściach wody rozpuszcza się 10 - 20 części, w temp. 70 st.C - 90 części, we wrzącej wodzie - 350 części. Klej z ałunem nie rozpuszcza się w wodzie. Ałun glinowo-potasowy wykorzystywano do zabezpieczania kleju przed atakiem mikrobiologicznym, gruntowania papierów przed marmurkowaniem, impregnacji drewna przeciw ogniowi, a także w białoskórnictwie i w garbarstwie.
-−
 ==Przypisy==

@@ Linia 7: / Linia 7: @@
 Nazwa zwyczajowa dwunastowodnego siarczanu chromowo-potasowego.
-Krystalizuje w fioletowych ośmiościanach, rozpuszczających się w zimnej wodzie w stosunku 1 :2 na błękitno-fioletowy roztwór. Zabarwia klej na żółto, z tego powodu w konserwacji-restauracji i introligatorstwie rzadko znajduje zastosowanie .
+Krystalizuje w fioletowych ośmiościanach, rozpuszczających się w zimnej wodzie w stosunku 1:2 na błękitno-fioletowy roztwór. Zabarwia klej na żółto, z tego powodu w konserwacji-restauracji i introligatorstwie rzadko znajduje zastosowanie.
 Mieszaniny kleju zwierzęcego z chromianami, przede wszystkim dwuchromianami, są wrażliwe na światło, pod którego wpływem stają się nierozpuszczalne w wodzie. Ta ich właściwość znalazła zastosowanie w graficznych technikach reprodukcyjnych, w światłodruku, cynkografii, autotypii. Jest używany w przemyśle garbarskim oraz do hodowania monokryształów. W farbiarstwie używa się go jako bejcy.
 ===Ałun glinowo-potasowy===

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
 ==Ałun==
 (ang. alun, fr. alun, niem. alaun, wł. allume)
 Roztwory różnych rozpuszczalnych soli
 ===Ałun chromowo-potasowy===